yaklaşan saat
kuranda islam, kuran ışığında araştırmalar


 



635 Milyon Yıl Önceki Küresel Isınma: Bize Ne Söylüyor?

Bundan 790 milyon yıl kadar önce ekvatora kadar Dünya'nın her yanı kalın buz tabakalarıyla kaplanmaya başladı. "Kartopu Dünya" olarak adlandırılan bu dönem, 635 milyon yıl önceye dek sürdü.

635 milyon yıl önce Dünya, 150 milyon yıldır içinde bulunduğu o çok soğuk ve kararlı bir durumdan çıktı ve oldukça ılık ama yine çok kararlı başka bir duruma geçti.

Sonuçta buzullarla kaplı alanlar, kutup bölgelerine (kutup noktasından başlayarak 60° enlemlerine kadar olan bölgeye) çekildi. Peki, küresel boyuttaki bu hızlı ısınmanın nedeni neydi? Kaliforniya Üniversitesi'nden bilim adamları, buzulların altından atmosfere hızla salınan metan gazının, bu dramatik iklim değişikliğinde etkili olduğunu düşünüyor.Yaptıkları incelemelerin ardından araştırmacıların bulguları şöyle:

"Ortamda bolca bulunan metan gazı, buz tabakalarının altında belli bir basınç ve sıcaklıkta, kararlı bir metan buzu tabakası oluşturuyordu. Bu tabakanın üzerindeki su buzu tabakaları, dengesizleşip kırıldığında, basınç azaldı ve aşamalı olarak metan gazı salındı. İlk başta, ekvatora yakın alanlardan başlayan metan gazı salımı, öteki kafes bileşikleri de etkiledi. Kafes bileşikleri dengede tutan basınç-sıcaklık dengesi ilişkisi, yalnızca birkaç derecelik bir aralık içindedir.

Sonuçta, Dünya yalnızca birkaç derece değil, onlarca derece ısınabilir. Araştırmalar bize hâlâ var olan ama etkin olmayan bir mekanizma ve onun yaratabileceği değişimin hızına ilişkin bilgi veriyor. Bilemediğimiz bir nokta var; o da bu değişimi tetikleyecek mekanizmanın ne kadar duyarlı olduğu. Dünya'nın iklimini, kararlı bir durumdan başka kararlı bir duruma geçirmek için ne kadar güç gerekir?

Günümüzdeki karbon dioksit salınımının yarattığı etkiyle böyle bir değişime yaklaşıyor olabilir miyiz? Bataklık gazı olarak da bilinen metan, renksiz ve kokusuz bir gazdır. Sera gazı olarak karbondioksitten 30 kat daha etkilidir.

Çoğu bilim adamı 55 milyon yıl önce Dünya'yı ortalama 4°C ile 8°C kadar ısıtan küresel ısınmanın sorumlusu olarak metanı gösteriyor. Okyanus-atmosfer sistemine salındığında metan oksijenle tepkimeye girer ve karbondioksit açığa çıkar. Karbondioksit gazı, okyanus yaşamında oksijen soluyan hayvanları öldürür. Okyanus canlılarının toplu yok oluşlarının ardında da metan gazı salımlarının yattığı düşünülüyor.

İnsanoğlunun, küresel ısınma üzerindeki etkisine bakarak şöyle diyebiliriz:

Dünya'nın iklim sistemiyle, küresel bir deney yapıyoruz. Eşi görülmemiş bir küresel ısınma oranı yaratıyoruz. Biz farkına varmadan, sinsice iklim sistemine girebilecek olan düzensizlikler ve bunların etkilerine ilişkin, neredeyse yok denebilecek kadar az bilgimiz var. Oysa bu deneyin neredeyse aynısı, 635 milyon yıl önce yapılmış ve kanıtları da jeolojik kayıtlarda var.

Güncelleme: 17/07/2008
Kaynak: physorg.com, newsroom.ucr.edu,
(Özden Hanoğlu, Bilim ve Teknik, Temmuz 2008, )


 

ys@yaklasansaat.com

ana sayfa| evren| gezegenler| dünyamiz| dinler| eski kavimler| cin-şeytanlar| haberler| yorum-analiz| seslendirmeler| videolar| site haritası| iletişim| forum| ys kitapları

Bu sitedeki yazı, resim ve dökümanlar, kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.

Yaklaşan Saat'in resmi twitter adresi aşağıdadır. Bu hesabın dışındaki diğer hesaplarla Yaklaşan Saat'in bir ilgisi yoktur: @yaklasansaat