yaklaşan saat
kuranda islam, kuran ışığında araştırmalar
  theapproachinghour, english website




kuranı anlamak için arapça


tasavvuf felsefesi, kuran islamı, radikalizm islam değil hastalıktır

YAKLAŞAN SAAT'TE BEKLENEN MEHDİ DEĞİL İSA'DIR, mehdiyet felsefesi

 

Haberler/...

Antartika Ozon Deliği Rekor Seviyede Büyüdü!

2006-2015 ozon deliğindeki genişleme. Mor ve mavi renkler ozonun en az(seyrek) olduğu, sarı ve kırmızı ise ozonun çok olduğu(yoğun) bölgeleri gösteriyor.

Dünya Meteoroloji Örgütünün(WMO) yayınladığı yeni bültene göre, Antartika üzerindeki ozon deliği, 2015'te rekor büyüklüğe ulaştı. Bu duruma olağandan daha soğuk stratosfer şartları sebep oluyor.

WMO, Antartika stratosfer şartlarının yıldan yıla dalgalanmalar gösterdiğini, bu yüzden ozon deliğinin bazı yıllarda küçülürken; bazı yıllarda ise görece büyüdüğüne vurgu yaptı. Bu yıl 2 Ekim itibariyle Antartika ozon deliği, 28,2 milyon kilometrekare genişlikle yılın maksimum ölçüsüne ulaştı. Bu, Kanada ve Rusya'nın toplamından daha büyük bir alana karşılık geliyor.

NASA'nın verilerine göre; bu yıl 2 Ekim tarihinde ölçülen ozon deliği kaydı, bu güne kadar bu tarihte ölçülen en büyük ozon deliği. O günden itibaren de 30 gün boyunca ozon deliği, ortalama 26 milyon kilometrekare büyüklüğünde kaldı. Bu, 2000 ve 2006'daki rekor kıran ozon deliğinden sonraki üçüncü büyük değer.

WMO Atmosfer ve Çevre Araştırmaları Bölümünden bilim adamı Geir Braathen, bu konu hakkında şunları ifade etti:
"Bu veriler, ozon deliği probleminin hala bizimle olduğunu gösteriyor, bu yüzden tetikte olmalıyız. Fakat gereksiz bir alarma da sebep yok. Diğer taraftan bu durum, gelecek on yıllar içinde uzun süreçli onarım beklentileriyle ters düşmüyor."

Birleşmiş Milletler Hava ve İklim Ajansı, ozon tabakasındaki rekor boyuttaki delik dolayısıyla endişelenmeye gerek olmadığını tekrar küçüleceğini ifade etti.

25 km yükseklikteki stratosferik ozon tabakası, bizi Güneş'in zararlı ışınlarından korur. Her yıl Güney Yarım Küre baharında gerçekleşen ozon yıkımı, stratosferdeki aşırı soğuk hava ve atmosferdeki ozon tüketen klor ve brom gibi gazların varlığı dolayısıyla gerçekleşir.

MONTREAL PROTOKOLÜ

Birleşmiş Milletler Çevre Programına göre, dondurucularda, sprey kutularında ve yalıtım amacıyla yaygın olarak kullanılan kloroflorokarbonu(CFC) da içeren ozon delici kimyasalların, yavaş yavaş kullanımdan kaldırılmasını amaçlayan 1987 tarihli Montreal Protokolü'ne uyulması halinde, 2030'a kadar yılda 2 milyon insanın cilt kanserine yakalanması riski önlenebilecek. Bu protokole geniş çaplı uyum ve kontrollü kimyasallar içinde "ozon dostu" kimyasalların üretimiyle, ozon tabakasını incelten maddelerin(ODS) toplam küresel birikimi yavaşladı ve azalmaya başladı. Ozon hasarında elle tutulur iyileşmeler, 21. yüzyılın ortalarında bekleniyor. Ancak Antartika üzerinde bu daha geç, muhtemelen 2070 civarında olabilir.

Braathen şunları ekledi:
"Montreal protokolü yerinde ve iyi çalışıyor. Fakat stratosferdeki hava şartları ve hasar verici kimyasalların azaltılmasına rağmen birkaç on yıl boyunca atmosferden gitmemesi nedeniyle büyük Antartika ozon deliğini, yaklaşık 2025'e kadar görmeye devam edeceğiz."

Güney Yarım Kürede kış aylarında, Antartika'nın üstündeki atmosferde kutup girdabı denilen rüzgârlar sebebiyle orta enlemlerdeki hava ile alış veriş kesilir. Kutup girdabı, kutup stratosferik bulutlarının varlığına sebep olan çok düşük sıcaklıklarla karakterize edilir.

Kutup baharında Eylül veya Ekim ayında, Güneş ışığının geri dönüşü ve kutup stratosferik bulutların varlığının kombinasyonu, ozona karşı çok aktif olan ve ozonu parçalayan klor radikallerinin salınımına yol açmaktadır.

KUTUP GİRDABI

Ozon hasarı, bu yıl görece daha geç başladı. Çünkü kutup girdabı, Temmuz boyunca ve Ağustosun çoğunda kutup gecesinde kaldı. Güneş, tekrar kutup bölgesine Ağustos sonlarında geri gelince ozon hasarı hızlıca arttı. Girdabın kararlılığı, stratosferde düşük sıcaklıklara ve Ağustos ve Eylül boyunca nitrik asit kutup stratosferik bulutların, ortalamanın üzerinde bir alana dağılmasına yol açtı.

2015'teki maksimum ozon deliği alanı, 2008'dekine çok benziyor. Farkı ise, girdabın soğuk ve kararlı kalması ve orta enlemlerden zengin ozonlu havanın çok sınırlı taşınması.

Geçmişteki Antartika ozon deliği mevsimlerinde, ozon deliğinin yükseklik aralığının (12-21 km) üzerinde önemli derecede ozon taşınımı vardı. Bu durum geçmiş yıllarda toplam ozon sütununun, sıklıkla 220 Dobson biriminin(ozon deliği şartlarını açıklayan eşik değer) üzerinde olmasına yol açmıştı. Buna rağmen 12-21 km'lik bölge önemli derecede hasar gördü. 2015'de ozon hasarının olduğu yükseklik aralığının üzerinde, bunun gibi ozon bakımından zengin hava girişi henüz görülmedi. Girdabın kararlılığı, düşük ozon miktarının devamına sebep oluyor ve yılın bir zamanında toplam ozon miktarı artarken, ozon deliğinin alanı küçülür.

Derleyen: Hatice Öztürk,
yaklasansaat.com, 20/12/2015
Kaynaklar
:
1) "Large Antarctic Ozone Hole Observed", wmo.int, 29/10/2015.
2) "Record hole in ozone layer no cause for alarm", the guardian, 29/10/2015.

 


ys@yaklasansaat.com

ana sayfa| evren| gezegenler| dünyamiz| dinler| eski kavimler| cin-şeytanlar| haberler| yorum-analiz| seslendirmeler| videolar| site haritası| iletişim| forum| ys kitapları

Bu sitedeki yazı, resim ve dökümanlar, kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.

Yaklaşan Saat'in resmi twitter adresi aşağıdadır. Bu hesabın dışındaki diğer hesaplarla Yaklaşan Saat'in bir ilgisi yoktur: @yaklasansaat