Untitled Document
 
www.yaklasansaat.com





 

Dinler/ Kur'an'da "İslam"/ Kur'an'ın "Merkezi Kavramları" Nasıl Buharlaştı?

KUR'AN'IN "MERKEZİ KAVRAMLARI" NASIL BUHARLAŞTI?

Kur'an'ın Merkezi Kavramı: "Kölelik (Abd)"

Kur'an'ın Merkezi Kavramı: "İlah" ve "İslam" yeni

Kur'an, yazılı bir belge olarak, Dünya'nın her yerinde aynıdır. Ancak anlam ve tefsir bakımından aynı şeyi söyleyemeyiz. Hatta "kavram-anlam ve tefsir" bakımından, tam bir "buharlaşma" bugünün acı gerçeğidir. Zira "Kur'an'ın temel kavramları", insanlar, bilginler ve toplumların kültürleri tarafından farklı algılara ve dönüşümlere uğramıştır. Bu da Kur'an'ın anlam bakımından "buharlaşması"nı ve "temel kavramlar"ın "mevzilerinden çıkarılması"nı sağlayan çok sayıda faktörden birisidir.

Kur'an'ın "peygamberi tefsiri"nin, zamanda yolculuk yapan İslam toplumlarının değişip-dönüşmesi; dünyevileşmesi sonucunda değişime uğradığı temel bir gerçektir. İnsanoğlu ve onun oluşturduğu toplumlar, kısa sürede "nefislerin karadelik çekimi"ne kapılarak, "Hak sistemleri", kendi hevalarına uydurmakta, "temel kavramlar"ın içini boşaltmakta oldukça mahirdirler. Tüm zamanların insanlık tarihi, bu olumsuz dönüşümlerin kesin şahididir. En son "evrensel Din: Kur'an İslamı" da bu dünyevileşme, nefsin hevalarına dönüşme; özetle "Kur'an sistemi"ni kendine uydurma ve "temel kavramaları bozma yasası"ndan kurtulamamıştır.

Yaklaşık bin beşyüz yıllık "bidat birikimi" ve "dinin özü"nü boşaltma süreci hükmünü icra etmektedir. Ancak Sonsuz Yüce Allah, Kitabı'nın korunacağını bize vaad etmiş ve Kur'an metin olarak korunmuştur, Fiili Kıyamet'e kadar da korunmaya devam edecektir.

Kur'an'ı doğru kavramak ve ondan doğru sonuçlar çıkarmak için elbette olmazsa olmaz "prensipler sistemi" demek olan bir "metot" gerekmektedir. Özellikle de, böyle bir "metod"tan mahrum "fıkıh" ve "fakih"ten söz edilemez. Nitekim İmam Ebu Hanife başta olmak üzere, büyük imamların bu anlamda "Kur'an'ı anlama metodu"na sahip olduklarını söylemeliyiz. Zira tüm pozitif bilim dalları, "ilmi metodlar"la inşa edilebilir ve bugün öyle de inşa edilmiştir. Bilim ve teknolojinin ilerlemesinin temel motoru "ilmi metodlar"a dayalı çalışmalardır. Bir araştırmanın bilimsel olması için "ilmi metodlar"a dayanması şarttır.

Sonsuz Yüce Rabb'imiz, Kur'an'da, "İslam'ın tanımını, dinin özü"nü; fıkhi, genel ve kapalı ayetlerin aksine apaçık-anlaşılır, tekrarlı ve muhkem olarak bize anlatmıştır. Özetle "İslam'ın tanımı", muhkem, şiddetli, apaçık yani "efradını cami, agyarını mani" bir şekilde ortaya konmuştur ki; her selim akıl-kalp sahibi bu temel tanımı doğrudan anlasın ve doğru kavrasın. Yüce Allah'ın "temel hukuku"nu vaaz eden bu tanım, "İslam uzayı"nın "baz"ı yahut "dişli anahtar"ıdır. Muhammed(s.a.v.) ümmeti olan her şahıs, bu anahtarla, kimseye ve bir fıkha yahut aracıya muhtaç olmadan bu "Uzay"a(İslam'a) girmek ve hesabını vermekle mükelleftir!

Sonuç olarak Kur'an uzayının açılması, Sonsuz Yüce'nin muradının anlaşılması ve Kur'an'dan hüküm devşirilmesi için ilmi bir metoda; "Kur'an metodu"na muhtacız. Dinin özü olan "İslam tanımı"nı doğru anlamak için içleri boşaltılmamış ve bozulmamış Kur'an kavramlarına; Fıkhi, genel-kapalı meseleleri anlamak ve hüküm devşirmek için de bir "metod"a muhtacız. Bu metodu, yani ilim ehlinin uyması gereken "prensipler sistemi"ni ortaya koymak ayrı bir yazının konusu olacak önem ve kapsamdadır. Ancak biz burada birkaç prensibe işaret ederek meselenin önemine vurgu yapmakla yetineceğiz:

1) Boyutu ve kavrayışı sonsuz olan Sonsuz Yüce Allah, zamandan, hatadan ve noksanlıktan münezzehtir. O, ne söylüyorsa mutlak doğrudur. O'na, muhatap olan beşer, dört boyutlu, kavrayışı-aklı sınırlı, hatalı, zamana bağlı ve yaratılmış bir varlıktır. O halde insan, Allah'ın kitabı olan Kur'an'ı okurken-incelerken, vahyin Sahibi'nin ve kendi durumunun bilincinde olmalıdır. Dolayısıyla Kur'an'ı anlamaya çalışırken, bütün gücünü ve akli melekelerini kullanmasının yanında, kendisinin eksikliğini ve sınırlarını unutmamalıdır. Kur'an'ı, kendi aklına uydurmak gibi yaygın bir hastalığa düşmekten sakınıp, kendi aklını, Kur'an'ı(Mutlak Gerçeği) anlamaya hasretmelidir.

2) Kur'an uzayının kavramlarının, özellikle anahtar(temel) kavramlarının, azami derecede "mevzileri"ni(kapsamlarını) bilmeli; ne daraltmalı ne de genişletmelidir. Kavramların hakkı verilmeli; içeriğini daraltmadan, genişletmeden, tam tanımlarına göre anlamlandırılmalıdır. Yahudi din adamlarının Tevrat'ı metin olarak koruyarak, anlam olarak nasıl tahrif ettikleri gerçeği, bu meselenin en çarpıcı "saptırma örneği"ni teşkil etmektedir.

3) Kur'an'ı anlamaya çalışırken, tüm yönlendirici önyargılardan ve yanlış bilgi birikimlerinden arınarak, yansız bir şekilde gerçeği almaya hazır olmalıyız. Yani saptırıcı, yanıltıcı düşünce, inanç ve kültür ön birikimlerinden etkilenmemiş bir "akıl"la, vahye muhatap olmalıyız.

Burada anlatılmak istenen; "gerçek"le aramızdaki "inanç-önyargı barajı"nı ortadan kaldırarak, "aklın bağımsız çalışması"nı sağlamaktır. Ancak bugün, bütün dinlere ve mensuplarına baktığımızda, aklın yerine şartlanmanın, ezberin, taklidin yaygın olduğunu görmekteyiz. Dolayısıyla tarihler boyunca olduğu gibi bugün de "din", aklın-idrakin konusu olmak yerine; geleneğin, "atalar dini"ne uymanın yahut da ön yargılı kuru mantıkçılığın algısı olmaktadır.  

4) Kur'an, kendi kendisini açıklayan, kendi kendisini tefsir eden, kendisine yeterli, adeta kapalı "matematik bir sistem"dir. Aynı zamanda kendi kavramlarını, kendisi açıklayan, bir sözlüktür. Bu sebepledir ki, Kur'an'daki "temel kavramlar"ın içeriğini, öncelikle Kur'an'da aramak gerekir. Sonuç olarak Kur'an'ı anlamaya çalışırken ilk kaynak sözlük, yine kendisidir. İkinci derecede kaynaklar ise, sahih hadisler ve Peygamber'in(s.a.v.) hayatını anlatan siyerlerdir.

5) Kur'an, içerdiği ayetleri, muhkem(açık-anlaşılır) ve müteşabih(yorumlanabilir- teşbih edilebilir) diye iki gruba ayırmaktadır. Din; İslam, şirk ve küfür(hakkı örtme) muhkem ayetlerle anlatılmıştır. Din nedir ne değildir, yahut da başka bir ifadeyle İslam nedir ne değildir sorusunun cevabı, sadece ve sadece Kur'an'dadır. Hadis kaynakları veya başka tarihsel kaynaklar ve geleneksel yaşam, bu sorunun cevabını veremez. Eğer verecek olursa, bugünkü gibi sayısız İslam anlayışı ortaya çıkar.

Bu yazımızda inceleyeceğimiz "kavramlar"ın ortak özelliği; Kur'an'da bize İslam'ı anlatan "en kilit kavramlar" olmalarıdır. Bu merkezi Kur'an kavramlarıyla oynanması, yani mevzilerinin kaydırılması, yahut da az ya da çok anlamlarının buharlaştırılması önemli sonuçlar doğuracaktır. Özetle "merkezi Kur'an kavramları"nın kapsamlarıyla minimum oynamalar, maksimum anlam kaymalarına sebep olmaktadır.

Bu durumu açıklamak için şöyle bir örnek verebiliriz: Peygamberimiz(s.a.v.); "Teslimiyeti-İslam'ı" tanımlayan "şehadet-tevhid sözü"nün "İslam uzayı"nın anahtarı olduğunu; anahtarın dişlerinin bulunduğunu; bu "anahtar dişleri"nde çok az bir eksiklik olursa, Kapı'yı(İslam uzayını) açamayacağını bildirir. Bu İslam anahtarının dişleri nedir? "İlah" ve "abd-köle" kavramlarıdır. Bu kavramlarla oynar, mevzilerinden çıkarır, kapsamlarını az da olsa değiştirirseniz, anahtarın dişleri bozulur ve kapıyı açmaz. Bu nedenledir ki anlamadan, "anahtarı tanımlayan kavramlar"ı bilmeden söylenen "tevhid sözü"; yani atamdan-babamdan böyle duydum sloganı, sahibine hiçbir bir yarar sağlamaz.

Yukarıdan beri ifade ettiğimiz Kur'an'a ve "temel kavramlar"ına "yaklaşımın  prensipler"ine yahut "metod"una dayanarak; "Kur'an'ın en merkezi kavramları"nın nasıl buharlaştırıldığını ortaya koymaya çalışacağız.

Mart, 2013 Dr. Alp Bayraktar
Erhan Kaya
yaklasansaat.com

 

 

Kaynaklar:
1) Kur'an'ı Kerim
2) Ragıp El-İsfahani, Müfredat, çev. Doç. Dr. Abdülbaki Güneş ve Yrd. Doç. Dr. Mehmet Yolcu, Çıra Yay. İstanbul, Mayıs, 2006.
3) Mahmut Çanga, Kur'an–ı Kerim Lugatı (Mu'cemul Müfehres), Timaş Yay. Mayıs, 2010
4) Mevlüt Sarı, Arapça-Türkçe Lugat, İpek Yay.
5) Serdar Mutçalı, Arapça-Türkçe Sözlük, Dağarcık Yay. Aralık, 1995.

1) KUR'AN'IN MERKEZİ KAVRAMI: "KÖLELİK(Abd)"

2) KUR'AN'IN MERKEZİ KAVRAMI: "İLAH" VE "İSLAM"

 

Untitled Document
ys@yaklasansaat.com

ana sayfa| evren| gezegenler| dünyamiz| dinler| eski kavimler| cin-şeytanlar| haberler| yorum-analiz| seslendirmeler| videolar| site haritası| iletişim| forum| ys kitapları

Bu sitedeki yazı, resim ve dökümanlar, kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.